Başlangıç Noktamız, Şuur

Başlangıç noktamız, şuur. Kelimenin aslı şu'ür. Arapça,
"hissetmek, bilmek"ten geliyor; "insanın kendisini bilmesi,
içinde yaşadığı mekân ve zamandan haberdar olabilmesi
melekesi" olarak tanımlanıyor; bilinç, eşanlamlı kullanılan
diğer kelime. İnsanın kendisini bilmesi, zihinsel süreçlerinin
farkında olması anlamında. Zihinsel süreçler dedikleri ise
düşünceler, güdüler/saikler, algılar, duyular. Basit bir örnek:
Televizyon seyrederken yan odadan gelen gürültülerin, so-
kaktan geçen arabanın, ocaktaki yemeğin, yağan yağmurun,
halıdaki lekenin vb. farkında olma halimiz. Dikkat, şuurun
bu süreçlerden birisine yönelmesi ve teksif olması durumu.
Meselâ, ocaktaki yemekten yanık kokuları gelmeye başla-
mışsa, şuur, kokuya özel bir anlam yüklüyor ve dikkat, ek-
randan mutfağa yöneliyor. Bu bağlamda, şuur, kişiyi ve çev-
resini tarassut altında tutan, düşünce ve davranışlarını de-
netleyen bir inzibat görevi de üstleniyor.

Çevremizde ve/veya kendi içimizde oluşanlara verdiği-
miz tepkiler, çoğunlukla otomatik, çünkü, pek çok şeyi bi-
linçli farkındalık olmadan öğreniyor, gereğini yerine getiri-
yoruz. Ne zaman ki istemediğimiz bir şeylerle karşılaşıyor,
önemli kararlar vermek durumunda kalıyoruz, şuur, dağarcı-
ğımızda önceden kayıtlı önemli olabilecek bilgileri de or-
taya döküyor ve kullanıma sunuyor.

Alev Alatlı (Hadi Baştan Alalım: Aklın Yolu da Bir Değildir, s. 30)

Aynı Kaynaktan Altı Çizili Satırlar

Yorum yapın